Teresa Tyszkiewicz - Szpilka zwykła i niezwykła

02 marca - 20 kwietnia 2018


Teresa Tyszkiewicz rozpoczęła pracę twórczą pod koniec lat 70. ubiegłego wieku. Początkowo w działalności artystki dominował film, performance i fotografia wizualizujące emocje i działania ekspresyjne. Po 1982 roku, po wyjeździe do Paryża, w twórczości Teresy Tyszkiewicz nastąpiła zmiana. We Francji zaczęłam rozwijać pomysł, który przywiozłam z kraju, czyli komponowanie obrazów ze szpilek - jak wspomina artystka. Szpilki to autorskie i konsekwentnie rozwijane tworzywo artystyczne, funkcjonujące w rozmaitych wariantach w realizacjach Tyszkiewicz. Pojawiają się one jako elementy kompozycyjne wbite w płótno obrazu, płaszczyznę papieru, fotografii. Motyw szpilki jest również obecny w obiektach przestrzennych artystki - instalacjach, rzeźbach, obiektach. Szpilka jest bezpośrednim nośnikiem akcji, gestu Tyszkiewicz  Proces jest przeżyciem. Jest akcją (...). W czasie pracy czuję się punktem, ukłuciem mojej szpilki. Z czasem szpilka stała się motywem przewodnim w twórczości artystki i jej obsesją, jak określiła to Teresa Tyszkiewicz: Ten biedny przedmiot stał się dla mnie magiczny. (…) Szpilka prowokuje mnie (…) symbolizuje zmaganie z przeszkodami.
Powierzchnie obrazów i obiektów cechuje walka chaosu z porządkiem kompozycyjnym. Grubo nakładana farba, szpilki oraz inne elementy tworzą skomplikowane sieci i wiry. Kolorystyka prac Teresy Tyszkiewicz jest dość oszczędna, tak jakby sama artystka chciała nam wskazać, że to nie o kolor w jej twórczości chodzi. Dominują szarości, czerń i brąz, ale pojawia się również czerwień, biel i błękit. Gęstość i dynamika kompozycji, autonomiczne i skomplikowane struktury prac są nośnikiem silnych emocji autorki. Reliefowy, wyjątkowy charakter prac wydobywa gra świateł i cieni. Ostra, metalowa szpilka jest jednocześnie doświadczeniem i metaforą bólu. Brutalną, naszpilkowaną powierzchnię artystka często kontrastuje też ze swoim wizerunkiem, używając ostrych szpilek w autoportretach. Kłujące obiekty przywodzą na myśl różnego rodzaju ceremoniały, czy rytuały - np. obrzędy voo-doo.




Powrót